TAKVİMLER VE GEZEGENLER!-1                YAHYA AKSOY "Bilmem güneşin dilini, aydınlığı nur anlatsın" diyor ünlü şair Şevki Akar. Uygarlık tarihi uzun bir süreci içine almakta , tarih öncesi ve tarihi devirler olarak  çeşitli dönemlere ayrılmaktadır.Tarih, yazının icadı ile başlatılmak.Gelenek ve görenekler ile sözlü kültür değerleri tarihi öncesine olduğu kadar tarihî zamanlara da ışık tutmaktadır. Zaman ve mekân içinde insanlar, evren ve uygarlıklar incelendiğinde , çok renkli, çeşitli ve değişik inançlar, felesefeler,toplumlar , Atmosferde,denizlerde ve karalarda ve gezegenlerde ender rastlanan varlıklar ve kültür değerleri karşımıza çıkmakta. Doğu'da Tarihi İpek Yolu'nun İlk büyük kâşifi Venedikli Marco Polo,dünyanın çevresini dolaşan,Atlas Okyanusu'ndan Büyük Okyanus'a kendi alını alan  boğazdan geçen Portekizli ilk denizci Macellan,Uzaya ilk giden ve döndüğünde "Gezegenimizin güzelliğini koruyalım diyen Sovyet kozmonot Yuri Gagarin ve gezegenler üzerinde çalışan nice bilgin-kâşif  tarihte yerlerini aldılar. Güneşin çevresinde  dönen ,uzayda sürekli hareket halinde olan  dünya ve onun  uydusu ay ile diğer gezegenler, insanlık için her zaman  ilgi ve merak konusu olmaya devam etmektedir.  Şaman inancında  gün-ay-yıldız üçlüsü yanında şaman  davulu, kopuzu ve  asası  esas olmuştur. Tarih boyunca  gözlem evleri ve gözlemci gök bilimciler insanlığı aydınlatmak için büyük güçlüklere katlanmışlar.Bilim insanları, insanı buharlıştıracak kadar sıcak ( 2198 derecede) "Lav Gezegeni'ninde  tatil yapılamayacağını ifade etmişler. Copernicus'tan Keplere,Galile'ye ve Uluğ Bey'e kadar bilim ve matematikle  güneş sistemi üzerinde çalışan bilginler çok ağır koşullar ve baskılar altında çalışmalarını sürdürdüler. Pencere yerine mazgal deliği ve çatı yerine kubbesi bulunan Mezopotamya mimarlığında önemli bir yer tutan, Sümerlerin ve Akadların tapınak olarak ve gökyüzünü gözlemek üzere piramit şeklinde yaptıkları kule-Ziggurat'ların tepesindeki düzlükte gökyüzünü gözlemleyen rahip-münecciplerin olduğu tarihi bilgiler arasında yer almıştır. Dünyaya hayat veren enerji kaynağı güneş ve güneş sisteminde yer alan, doğal uydular(kuyruklu yıldızlar, asteroitler,gök taşları ve toz bulutları) ve bütün gezegenler,Dünya, güneşe en yakın merkür,  adını Roma mitolojisinden alan Venüs, yanardağa ev sahipliği yapan Mars, renkli Jüpiter, hidrojen ve helyum gazları yüklü Satürn, yatık dev gezegen Uranüs, rüzgarlıNeptun, cüce Pliton, dünya'nın  Güneş'in çevresinde döndüğü yörüngenin  oluşturduğu düzleme dik değildir. Bu eğiklik yeryüzündeki mevsimleri ve  yaşamı etkilemektedir. Işık saçan dev gaz küreleri yıldızlar, geceleri parlak ama esasında  hızlı yaşayıp genç ölen en sıcak mavi yıldızlar, yetişkin sarı yıldızlar ve  yaşlı kırmızı yıldızlar insanlar gibi ömürlü olmaktalar. Evrende milyarlarca yıldız ve yıldızlararası maddeden oluşan sisteme galaksi denmekte olup,ünlü Özbek özdeyişinde ifade edilen "Cihanda iki ulu yol vardır;yeryüzünde İpek Yolu, gök yüzünde Saman Yolu" evreni oluşturan milyarlarca galaksiden biridir. "El Gordo", 7 milyar ışık yılı uzaklıktaki devasa bir galaksi kümesine verilen takma ad." keşif tarihi 10  Ocak 2012-Guınness World Records 2013