KİME GÜVENECEKSİN? Öyle bir dünyada yaşıyoruz ki artık kimsenin kimseye güveni kalmadı. Güven, insan ilişkilerinin temel taşıdır. Ancak zaman geçtikçe insanın karşısına çıkan manzaralar, bazen bu temel taşını yerinden oynatır. Âşık Maksut Feryadi’nin, “Kime Güveneceksin?” şiiri de işte böyle bir ruh hâlini anlatıyor. Şiirde yalnızca bir sitem yok; aynı zamanda içinde yaşadığımız zamanın insan ilişkilerine tutulmuş bir ayna var. “Bu ne kalleş zamandır  Kime güveneceksin” Ozan Maksudi’yi  2007 yılında Sorgunlu ozanlarla birlikte katıldığımız Kars Aşık Çobanoğlu Aşıklar Bayramı’nda tanmıştım. Kendisi Kars doğumludur.  Âşıklık geleneğini yaşatan ustalardan. O günden beri sazını, sözünü takip eder, türkülerini dinlerim. Eskiden bir insanın sözü senet kabul edilirken bugün sözün de, dostluğun da, vefanın da ölçüsü tartışılır hale geldiğini son türküsünde ne güzel dile getirmiş: Ara katan katana, Kazık atan atana, Adam satan satana Kime güveneceksin.  İnsanın en çok canını acıtan, yabancının yaptığı değil; dost bildiğinin yaptığıdır. Çünkü yabancıdan gelecek kötülüğe insan hazırlıklıdır. Fakat “canım” dediği, sofrasını paylaştığı, sırrını verdiği, derdini anlattığı insanın bir gün karşısına geçip kuyusunu kazması, insanın yüreğinde kolay kolay kapanmayacak bir yara açar. Nitekim ozan, “Dost dosta kuyu kazar” diyerek bu acı gerçeği dile getiriyor. Bugün çevremize baktığımızda da benzer manzaralarla karşılaşmıyor muyuz? Kimi çıkarı için dost görünür, kimi makamı için insan değiştirir. Kimi işine geldiğinde yanınızda olur, işi bittiğinde sizi tanımaz. Kimi yüzünüze güler, arkanızdan konuşur. “Kimi özünü gizler Kimi sözünü gizler Kimi yüzünü gizler” Fakat bütün bunlara rağmen insanın güvenmekten başka çaresi de yoktur. Çünkü güvenin olmadığı yerde aile huzuru, dostluk, komşuluk, ticaret, siyaset ve toplum düzeni ayakta duramaz. Asıl mesele, güvenilecek insanı bulabilmektir. Çünkü söz kolaydır. İnsan çok güzel konuşabilir. Dostluktan, kardeşlikten, vefadan söz edebilir. Fakat insanın gerçek karakteri, zor zamanlarda ortaya çıkar. Yanınızda kim kalıyor? Düştüğünüzde kim elinizden tutuyor? Başınız sıkıştığında kim kapınızı çalıyor?  “Toprak sandım taş çıktı Dolu sandım boş çıktı Can dedim kalleş çıktı Kime güveneceksin?” dizeleri güvenin bittiği hayatın özetidir. İnsan bazen karşısındakini olduğu gibi değil, olmasını istediği gibi görür. Ona dost der, kardeş der, can der. Fakat zaman, insanları tanımanın en büyük imtihanıdır. Gün gelir gerçekler ortaya çıkar. Toprak sandığınız taş olabilir. Dolu sandığınız boş çıkabilir. “Can” dediğiniz kalleş çıkabilir. Günümüzde; Adalette, siyasette ve ekonomide güven hep tartışılagelir. Zaman kalleşleş olabilir, insanlar değişebilir, dostluklar sınanabilir. Fakat insanlığımızı kaybetmemeliyiz. Bu soruyu bir de kendi kendime soruyorum: Kime güvenmeliyim? Ben; sözü ile özü bir olana, zor günde yanında durana, yüzüne başka arkasından başka konuşmayana ve insanlığını menfaatinden üstün tutana güvenirim.